खर्च › रोख खर्च आणि ₹10,000 ची मर्यादा
रोख खर्च आणि दिवसाला ₹10,000 ची मर्यादा
रोख देणे झटपट होते, पण आयकर कायद्याला मोठे रोख खर्च आवडत नाहीत. एका व्यक्तीला एका दिवसात ₹10,000 पेक्षा जास्त रोख दिले, तर तो खर्च तुमच्या नफा-तोटा खात्यातून काढला जाऊ शकतो, म्हणजे त्यावर असा कर लागेल जणू तुम्ही खर्चच केला नाही.
नियम
एखादा व्यवसाय एखाद्या व्यक्तीला एका दिवसात ₹10,000 पेक्षा जास्त रोख (किंवा बेअरर चेकने) देतो, तर करपात्र नफा काढताना ते पेमेंट खर्च म्हणून धरले जात नाही. मर्यादा त्या दिवशी त्या व्यक्तीला दिलेली सर्व पेमेंट जोडून मोजली जाते: एकाच सप्लायरला एका दिवसात ₹4,000 ची तीन रोख पेमेंट म्हणजे ₹12,000, आणि नियम मोडतो.
मालवाहू गाड्या चालवणाऱ्या, भाड्याने किंवा लीजवर देणाऱ्या ट्रान्सपोर्टरला पेमेंटसाठी मर्यादा दिवसाला ₹35,000 आहे.
हे आयकर कायदा, 1961 चे कलम 40A(3) होते, आणि हाच नियम आयकर कायदा, 2025 मध्येही चालू आहे, जो 1 एप्रिल 2026 पासून लागू आहे.
एक उदाहरण
एक दुकान 12 नोव्हेंबरला वायरिंगसाठी इलेक्ट्रिशियनला ₹14,000 रोख देते. ₹14,000 खर्चात धरले जात नाहीत: दुकानाचा नफा ₹14,000 ने जास्त धरला जातो. दुकानाने UPI किंवा बँक ट्रान्सफरने दिले असते, किंवा वेगवेगळ्या कामासाठी 12 नोव्हेंबरला ₹7,000 आणि 13 नोव्हेंबरला ₹7,000 दिले असते, तर खर्च धरला गेला असता. फक्त मर्यादेखाली राहण्यासाठी एक बिल दोन दिवसांत वाटणे धोक्याचे आहे; बँकेतून पेमेंट हाच स्वच्छ मार्ग.
सूट
आयकर नियम (जुन्या नियमांचा नियम 6DD) काही बाबतीत मोठे रोख पेमेंटही मान्य करतात, जसे बँक आणि सरकारला पेमेंट, बँक नसलेल्या गावांत पेमेंट, आणि शेतकऱ्यांना त्यांच्या उत्पादनासाठी काही पेमेंट. या सूट मर्यादित आहेत; अकाउंटंटला विचारल्याशिवाय एखादी लागू होते असे मानू नका.
रोख खर्च सुरक्षित ठेवणे
- ₹10,000 पेक्षा जास्त बँकेतून द्या: UPI, NEFT, IMPS किंवा अकाउंट पेयी चेक.
- बिल नसलेल्या प्रत्येक रोख पेमेंटचे व्हाउचर बनवा (voucher.niveshsahayak.in), पैसे घेणाऱ्याच्या सहीसह.
- रोजच्या लहान रोखीसाठी पेटी कॅश बुक ठेवा (petty-cash.niveshsahayak.in), नोंदलेल्या काढणीतून भरलेले.
- खर्च वहीत पद्धत लिहा. "कसे दिले: रोख" ओळी महिन्याच्या शेवटी सहज तपासता येतात की कोणती मर्यादा ओलांडते का.